Ao Sen trước lăng Mạc Cửu qua các giai đoạn thời gian (Hà Tiên)

Thầy cô và các bạn thân mến, nói đến lăng Mạc Cửu thì ta không thể không nói tới ba cái ao sen nằm trước ngôi đền thờ các vị công thần họ Mạc. Thực ra thì ba cái ao sen hay nói một cách chính xác thì cái ao sen duy nhất nằm ngay trước mặt đền Mạc Cửu là không có liên quan gì đến ngôi đền nầy cả. Chúng ta đừng nghĩ là khi người ta lập đền thờ ba vị: Mạc Cửu, Mạc Thiên Tích và Mạc Tử Sanh (tên đền ngày xưa được gọi là Đền Mạc Công, hay Mạc Công Từ) rồi người ta cho đào ao và trồng sen để làm đẹp cho đền thờ. Thực tế là hoàn toàn không phải như vậy vì cái ao sen duy nhất nằm trước mặt đền thờ Mạc Cửu là đã có trước khi ngôi đền thờ được lập ra, và cái ao sen nầy hoàn toàn không có liên quan gì đến đền thờ cả.

Chúng ta phải đi ngược lại thời gian để sắp xếp các sự kiện theo thứ tự thời gian:

A/ Mạc Cửu đến đất Hà Tiên (lúc đó tên là Mang Khảm hay Phương Thành) vào năm 1700, ông chiêu dụ dân chúng đến lập nghiệp và mở ra các thôn xóm.

B/ Năm 1708, Mạc Cửu dâng đất Mang Khảm cho Chúa Nguyễn và được tấn phong làm Tổng Binh.

C/ Năm 1718 quân Xiêm tấn công đốt phá Hà Tiên, Mạc Cửu đưa vợ chạy giặc đi đất Lũng Kỳ (còn có tên là Trủng Kè, Long Cả, Lũng Cả, miền đất nầy nằm ở phía tây bắc của đảo Phú Quốc, cách Phú Quốc một eo biển tên là Koh Thmay, eo biển Phú Dự, vùng đất nầy ngày nay đã thuộc về nước Kampuchéa hay Cambodge). Tại Lũng Kè nầy vào năm 1718 đó Bà Mạc Cửu đã sinh ra ông Mạc Thiên Tích.

D/ Sau đó năm 1719 giặc chấm dứt, Mạc Cửu đưa vợ và con trở về Hà Tiên xây dựng lại xứ sở. Chính trong thời gian nầy Mạc Cửu cho đào một cái ao lớn hình gần như vòng tròn để cung cấp nước cho dân chúng Hà Tiên. cái ao nầy sau đó chính là cái ao nằm trước mặt ngôi đền Mạc Công Miếu. Lúc nầy chưa hề có ngôi đền và cũng chưa có 2 cái ao sen nằm hai bên đường Mạc Cửu như sau nầy…

E/ Mạc Công Miếu lần đầu tiên được Mạc Công Du xây dựng vào năm 1818-1819 nằm ở bên trái chùa Tam Bảo xưa (lúc đó chùa Tam Bảo do ông Mạc Cửu cất cho mẹ ông tu, chỉ là cái am tự nhỏ nằm phía sau dinh thự của ông). 

F/ Năm 1833 có giặc loạn làm phản do Lê Văn Khôi cầm đầu, Mạc Công Du và các con theo phía Lê Văn Khôi nên sau khi giặc loạn bị dập tắt, Mạc Công Du và các con đều bị tội. Ngôi Đền Mạc Công cũng bị bỏ hoang phế.

G/ Năm 1845 vua Thiệu Trị nghĩ công lao dựng đất của Mạc Cửu và Mạc Thiên Tích, nên cho phép xây dựng lại ngôi đền mới, nhưng thay đổi vị trí, đền hoàn thành năm 1847, tọa lạc dưới chân núi Bình San, đó chính là Mạc Công Miếu hiện tại ngày nay mà chúng ta đã biết từ lúc còn rất bé thơ đến bây giờ.

Vào năm 1867 Pháp chiếm ba tỉnh miền Tây là Vĩnh Long, An Giang và Hà Tiên. Đến năm 1869 Pháp vẻ một bản đồ vùng đất Hà Tiên, trên bản đồ nầy có ghi rỏ ngôi đền Mạc Công Miếu và một cái ao hình gần như tròn trước mặt ngôi đền, trên bản đồ vẫn chưa có hai cái ao kế bên. Như vậy hai cái ao hình chữ nhật nằm hai bên đường Mạc Cửu là chưa có vào năm 1869. Sau nầy trong những năm người Pháp bắt đầu xây dựng đường xá Hà Tiên, họ làm bờ kè đá cho bờ ao trước mặt Mạc Công Miếu nên cái ao nầy trở thành hình bán nguyệt vì có một bờ thẳng theo con đường trước Mạc Công Miếu (vì thế ao trong thời kỳ nầy có tên « Bán Nguyệt Liên Trì »). Sau đó người Pháp cho đào thêm hai cái ao hình chữ nhật ở hai bên đường Mạc Cửu để lấy đất làm đường, mở chợ. Trong bản đồ Hà Tiên năm 1951 có ghi rỏ vị trí ba cái ao trước ngôi đền Mạc Công Miếu.

Trên bản đồ người Pháp vẻ tay năm 1869, ta thấy trước ngôi Đền Mạc Công Miếu (ô vuông nhỏ màu vàng đậm) có một cái ao hình hơi tròn (màu xanh tươi) đó là cái ao do Ông Mạc Cửu cho đào năm 1719.  Khu vòng màu xanh lá cây có ba đỉnh núi đó chính là khu núi Bình San (núi lăng). Bên phải góc trên hình có khu vòng màu xanh và một đỉnh núi, đó là núi Phù Dung (núi Đề Liêm).

Bản đồ Hà Tiên năm 1951 trong sách Monographie de la province d’Hà Tiên (Lê Văn An và Nguyễn Văn Hải dịch). Trên bản đồ có ghỉ rỏ vị trí ba cái ao (màu xanh lá cây) và ngôi đền Mạc Công Miếu (màu vàng đậm). Trong ba cái ao ta thấy có một cái ao hình bán nguyệt nằm ngay trước mặt Mạc Công Miếu, đó là cái ao duy nhất do Mạc Cửu cho đào vào năm 1719. hai cái ao hình chữ nhật thì mới được đào sau nầy trước năm 1951.

Tại sao lại gọi là « Ao sen »? Điều nầy chúng ta cũng không biết rỏ là vào năm nào thì người ta cho trồng sen trong ba cái ao nầy, chỉ biết là từ rất lâu năm (ngay trước những năm 1950 có thể đã có sen mọc trong ba cái ao rồi và người Hà Tiên thường ngày vẫn dùng nước ngọt tại ba cái ao nầy. Chính ba cái ao sen nầy đã cung cấp nước cho toàn dân Hà Tiên từ thời xa xưa và vì thế tại Hà Tiên có nghề chở nước bằng xe đẩy đến tận nhà khách hàng, tên nghề gọi là « đổi nước » (vì không thể nói là « bán nước » !!). Có những thời kỳ khô cạn ao cũng khô nước hết cả để lộ ra đáy ao toàn là đất sét và cỏ xanh. Chánh quyền thời xưa kêu gọi dân chúng góp công góp sức đào thêm cho ao sâu rộng thêm, mỗi nhà phải đào vài m3, mình còn nhớ hồi lúc còn nhỏ, mình cũng có tham gia vào phong trào đào ao sen đó. Cũng trong thời gian hạn khan hiếm nước nầy, nhà nào ở Hà Tiên cũng tự lấy xe đạp chở 2 thùng nước phía sau yên xe (loại thùng chứa dầu lữa bằng thiếc) và tự cung cấp nước cho gia đình, mình cũng đã có nhiều lần chở nước như cách nầy cho gia đình. Trong thời trẻ con, học trò ở Hà Tiên cũng thường la cà trong khu vực ao sen để móc đất sét và bắt cá lia thia…Đất sét thì đem về nặn hình con trâu, con bò làm đồ chơi, còn cá lia thia thì cho vô hủ (loại hủ đựng chao) và nuôi từ từ để cho tham dự vào các cuộc đá cá giữa bạn bè…

Một trong những bức hình xưa nhất về ao sen mà mình có, có lẻ là bức hình bạn Nguyễn Đình Nguyên (bạn thân học trên mình một lớp trường Trung Học Hà Tiên) chụp trước bờ ao sen:

Nguyễn Đình Nguyên còn rất trẻ, chụp tại bờ ao sen ngay trước lăng Mạc Cửu (Hà Tiên) trong những năm 1960

Trong bức hình ta để ý thấy con đường Mạc Cửu chạy ngang ngôi đền thờ họ Mạc là đường đất, và bờ ao sen vẫn là bờ đất với cây cỏ chứ không có xây cất thẳng hàng bằng xi măng như một cái hồ nhân tạo.

Bức hình thứ hai cũng xưa nhất về ao sen là hình các người lính Mỹ đóng quân tại Pháo Đài (Hà Tiên), lấy xe chở thùng phuy để lấy nước về dùng trong sinh hoạt hằng ngày.

Xe chở nước của lính Mỹ từ ao sen chở về Pháo Đài (Hà Tiên). Hình: Mc Carthy (1970)

Trong hình ta thấy rỏ con đường đất ngang lăng Mạc Cửu, đoạn về phía đường Chi Lăng. Bên phải hình là một lô cốt nhỏ (hay là một bót điện lực hồi xưa). Bên phải hình nối dài ra là ngôi chùa hay nhà của Ông Năm Ô (ta không thấy trong hình). Theo góp ý của bạn Lê Phước Dương thì cái lô cốt nầy là nơi đặt máy nổ bơm nước lên trên hai trạm lọc nước đặt trên đỉnh núi Bình San ở cuối đường Lam Sơn. Chính từ độ cao nầy nước được chảy xuống cung cấp cho các trụ nước trên các lề đường phố Hà Tiên. Phía trên đầu các trụ nước nầy có một đỉa sắt tròn và dầy và có một núm tròn làm tay nắm để khi người muốn lấy nước phải nắm tay vào đó và quay nhiều vòng cho nước chảy ra và hứng nước vào trong thùng nước (thường thùng nước dưới dạng hình hộp bằng thiếc sử dụng lại sau khi dùng hết dầu lữa chứa trong thùng). Trong mùa cạn hiếm nước, dân chúng Hà Tiên thường phải xếp hàng trước các trụ nước công cộng nầy để lần lượt lấy nước về nhà dùng. Còn ngôi chùa của Ông Năm Ô trụ trì nói ở trên tên là chùa Ông Bắc thờ ông Bắc Du Chơn Võ. Hiện nay chùa đã bị phá hủy không còn dấu vết gi nữa.

Ở giữa hình ta còn thấy một phần núi Bình San với vài tảng đá vôi màu trắng. Bên trái là ao sen. Trên bờ có hai chiếc xe sẳn sàng chở nước: một chiếc xe cây chứa các thùng nước nhỏ, có ba trẻ em đang tò mò đứng xem người Mỹ, và một chiếc xe loại thùng phuy lớn của nhà binh có lính Mỹ ngồi trên đó.

Ngôi đền Mạc Công Miếu vào năm 1953, phía trước mặt đền ta còn thấy một phần bờ ao sen với cây cỏ. Hình do một người lính Hải Quân Pháp tên Roland Drosson đóng quân tại Hà Tiên chụp.

Ngày xưa, quang cảnh chung quanh ba cái ao sen ở lăng Mạc Cửu rất đẹp, một vẻ đẹp tự nhiên do nước, sen, bờ ao, cây cỏ đất đá tạo nên, có rất ít hình thể nhân tạo bằng xi măng cốt sắt của con người tạo ra…Ta hãy quan sát một số cảnh đẹp của an sen ngày xưa:

Quang cảnh đền Mạc Công Miếu (Hà Tiên) và một phần bờ kè đá của ao sen chính nằm ngay trước đền, bờ ao còn cây cỏ xanh rất đẹp. Hình: Trần Văn Mãnh, năm 1994

Quang cảnh ao sen giữa trong mùa khô cạn nước (ao nằm phía bên phải đường Mạc Cửu, Hà Tiên). Hình: Trần Văn Mãnh, năm 1994

Hai ao sen nằm hai bên con đường Mạc Cửu (Hà Tiên), cảnh đang lấy nước. Hình: Trần Văn Mãnh, năm 1999

Đường Mạc Cửu (Hà Tiên), một khúc trước đền Mạc Công Miếu, bên phải là bờ kè đá của ao sen chính với bờ ao còn cây cỏ tự nhiên. Hình: Trần Văn Mãnh, năm 1999

Một khách du lịch chụp hình trước ao sen chính ngay trước mặt đền Mạc Công Miếu (Hà Tiên) vào năm 2008, ta thấy tuy có bờ ao được xây kè đá nhưng phía mặt sau vẫn có cây cỏ đất đá rất tự nhiên. Hình: Fange

Ao sen chính trước lăng Mạc Cửu (Hà Tiên) với sen và cây cảnh trên bờ. Hình: ThuyDaoNguyen, năm 2009

Một cảnh cho ta thấy sự tiếp giáp của hai ao sen với bờ ao còn nét thiên nhiên, mặc dù có một phần xây dựng bậc thang xuống ao và bờ kè đá theo con đường. Hình Haniprince2, Hà Tiên, năm 2011

Cùng một cảnh tiếp giáp của hai ao sen như hình trên nhưng chụp vào năm 2014, bờ ao đã được « xi măng hóa », đường nét thẳng và có góc cạnh tuy rất sạch sẽ nhưng mất đi vẻ thiên nhiên cây cỏ đất đá…Hình: LamNguyen, Hà Tiên năm 2014

Một trong ba ao sen trước lăng Mạc Cửu (Hà Tiên), bờ ao còn vẻ rất thiên nhiên với cây cỏ xanh nét. Hình Ngọc Viên

Một trong những ảnh đẹp của cảnh ao sen trước lăng Mạc Cửu (Hà Tiên). Hình: sưu tầm chưa biết tác giả.

Trước đền Mạc Công Miếu (Hà Tiên)  ngày xưa có trồng rất nhiều cây phượng đỏ, đến mùa phượng nở cảnh ao sen rất đẹp. Hình: Trần Văn Mãnh, năm 2012

Một cảnh rất đẹp trên con đường Mạc Cửu (Hà Tiên)  trước đền Mạc Công Miếu và ao sen với hoa phượng nở đỏ. Hình: Trần Văn Mãnh, năm 2012

Người đẹp Ngọc Tiếng trước ao sen chính và trong mùa sen mọc kín cả ao. Hình: Trần Văn Mãnh, Hà Tiên năm 2012

Ao sen trước đền Mạc Công Miếu (Hà Tiên) trong mùa hoa phượng nở. Hình: Trần Văn Mãnh, 2012

Một cảnh đẹp trước ao sen chính với mùa sen mọc kin cả ao. Hình: Trần Văn Mãnh, Hà Tiên năm 2012 (Thực ra thì người và cảnh đều đẹp cả…!!)

Cảnh ao sen trước đền Mạc Công Miếu (Hà Tiên) vào năm 2013, vẫn còn cây xanh rất đẹp. Hình: LeThanhHoangDan

Sau năm 2013, quang cảnh ao sen trước đền Mạc Công Miếu đã hoàn toàn thay đổi, toàn bộ các bờ ao đã được xây xi măng, tráng gạch, khung cảnh ba ao sen trở thành một công viên, « Công viên ao sen » !!. Để tiện việc định vị trí các ao, người ta gọi « Ao trên », « Ao giữa » và « Ao dưới ». Khái niệm « Trên » và « dưới » được so với hai khúc trên và dưới của con đường Mạc Cửu. « Ao trên » tức là ao nằm về phía chùa Lò Gạch, tức là cái ao nằm ngay trước mặt ngôi đền Mạc Công, cái ao đã có từ năm 1719 do Mạc Cửu cho đào. « Ao giữa » thì rất dể định vị trí, đó là ao nằm giữa trong ba cái ao, « Ao dưới » tức là cái ao nằm giữa hai con đường Mạc Cửu và Chi Lăng, tức là ao về phía tịnh xá Ngọc Hồ, về phía con đường tỉnh lộ 28 nối dài để đi ra Mũi Nai. Như trên đã nói hai cái ao: Ao giữa và Ao dưới là được đào sau nầy, sau năm 1869 và trước năm 1951. Đặc biệt là ao dưới cũng đã được nới rộng thêm ra, vượt qua khỏi con đường Mạc Cửu và qua phía bên kia đường (sau năm 2013), để dân chúng tiếp tục đi lại trên con đường Mạc Cửu trên khúc nầy, người ta cất thêm một cây cầu (cũng dưới dạng xi măng cốt sắt!!) và trang trí cho chiếc cầu đèn màu ban đêm trông rất đẹp mắt. Tuy nhiên với cơn sốt « xi măng cốt sắt » toàn bộ khu ao sen lăng Mạc Cửu đã hoàn toàn biến thành một công viên tráng xi măng sạch sẽ, hiện đại, không còn một nét nào thiên nhiên với cây xanh, phượng đỏ như ngày trước…Tất cả tùy thuộc vào quan điểm « cảnh đẹp », đẹp theo kiểu công viên ghế đá ở thành phố, không giữ được cái nét cỗ xưa với thiên nhien chung quanh.

Ảnh chụp từ vệ tinh cho thấy vị trí các ao sen trong khu vực lăng Mạc Cửu, Hà Tiên. (Trong hình có ngọn núi tên là núi Phù Dung, chính là ngọn núi Đề Liêm theo tên thông dụng.

Sơ đồ cho thấy vị trí ba ao sen ngày nay (Hà Tiên, 2016). Ao dưới được đào thêm qua bên kia đường Mạc Cửu và con đường Mạc Cửu được nối liền với tỉnh lộ 28 bằng một chiếc cầu xi măng

Cảnh Ao Giữa và chiếc cầu ao sen trên Ao Dưới (Ao Dưới ở bên trái Ao Giữa). Hình: Nguyễn Lệ Thũy 2015

Quang cảnh nhìn rỏ ba cái ao sen và chiếc cầu trên Ao dưới. Hình trích trong vidéo « Hà Tiên Quê Tôi » của Alexander Duy, 2017

Quang cảnh nhìn rỏ ba cái ao sen và chiếc cầu trên Ao dưới. Hình trích trong vidéo « Hà Tiên Quê Tôi » của Alexander Duy, 2017

Cầu Ao Sen, chiếc cầu nầy ngang qua Ao dưới để nối liền đường Mạc Cửu và tỉnh lộ 28 đi ra Mũi Nai. Hình trích trong vidéo « Hà Tiên Quê Tôi » của Alexander Duy, 2017

Cảnh « Ao dưới » với bờ ao được xây xi măng rất sạch không còn một cây cỏ xanh. Hình: NguyenHongThu, Hà Tiên, năm 2016

Cảnh « Ao giữa » với bờ ao được xây xi măng và còn rất ít cây xanh. Hình: NguyenThuHong, Hà Tiên, năm 2016

Cảnh « Ao Giữa ». Hình: Van Xuong, Hà Tiên, năm 2016

Cảnh « Ao giữa ». Hình: Trương Thanh Hào, Hà Tiên, năm 2017

Quang cảnh hai ao sen với bờ ao được xây xi măng. Hình: Giang Kiên, Hà Tiên, năm 2017

Quang cảnh công viên Ao sen vói hàng ghế đá thay thế những cây phượng đỏ ngày xưa. Hình: NhuNguyen, Hà Tiên, năm 2017

« Ao trên » ngày nay với bờ ao được xây xi măng thẳng góc cạnh. Hình: Nguyễn Lệ Thủy, Hà Tiên năm 2017

Bên trái phía dưới là Ao giữa, bên phải là đường Mạc Cửu, nối dài lên giữa hình là chiếc cầu ngang qua Ao dưới, nếu đi qua cầu ta sẽ qua bên phía đường tỉnh lộ 28 và tiếp tục đi ra Mũi Nai. Hình: DauDinhAn, Hà Tiên, năm 2016

Một góc nhìn để định vị trí cầu ao sen của « Ao dưới », nằm trên con đường Mạc Cửu kéo dài qua phía tỉnh lộ 28 đi Mũi Nai. bên phải phía dưới là một phần bức tường trên cao chỗ người đang đứng chụp hình. Hình: GiangHoang, Hà Tiên, năm 2017

Cảnh đẹp « Ao trên » nằm trước đền Mạc Công Miếu. Hình: Nguyễn Lệ Thủy, Hà Tiên, năm 2017

Cầu Ao Sen, chiếc cầu nầy ngang qua Ao dưới để nối liền đường Mạc Cửu và tỉnh lộ 28 đi ra Mũi Nai. Hình: Nguyễn Lệ Thủy, Hà Tiên năm 2017

Tóm lại, Hà Tiên của chúng ta ngày càng phát triển trên đủ mọi mặt. Đó là một điều tốt đẹp cho quê hương chúng ta, tuy nhiên, về phương diện lịch sử văn hóa, nếu chúng ta biết bảo tồn các giá trị và nền tảng đã có lâu đời, giữ được cái sắc thái cổ kính của những chùa chiền, đền thờ, các quang cảnh thiên nhiên mà từ xa xưa đã đem lại cho Hà Tiên một danh tiếng về phong sắc đẹp đẻ thanh tao, thì giá trị của các phong cảnh Hà Tiên càng được nâng cao. Thành phố, nhà cửa, dinh thự, công viên, mọi thứ đều cần được bảo trì, sửa đổi, xây cất cho mới và đẹp, nhưng những dấu vết lịch sử lâu đời thì lại cần được bảo tồn, tuy có củng cố xây dựng nhưng vẫn tôn trọng và giữ nguyên sắc thái tự nhiên thì vẫn hay và có giá trị trường tồn.

Viết xong ngày 06/11/2018 Trần Văn Mãnh

 

TVM thay mặt Blog « Trung Học Hà Tiên Xưa », xin trân trọng cám ơn nhà nghiên cứu Trương Minh Đạt đã viết quyển Nghiên Cứu Hà Tiên (Họ Mạc với Hà Tiên) trong đó tác giả bài viết nầy đã tham khảo rất nhiều tư liệu lịch sử, xin cám ơn các bạn: Lâm Thị Lan, Trương Thanh Hào, Trần Phương Nhu, Alexander Duy đã không ngừng nỗ lực động viên, khuyến khích và cung cấp thông tin hình ảnh cho bài viết. (Trần Văn Mãnh)

Trân trọng cám ơn quý tác giả những hình ảnh minh họa cho bài viết.

 

Ban biên tập Blog « Tống Phước Hiệp-Vĩnh Long » tiếp đón Blog « Trung Học Hà Tiên Xưa »

Thầy Cô và các bạn thân mến, anh Lương Minh chủ bút Blog « Tống Phước Hiệp-Vĩnh Long » (TPH-VL một Blog dành cho cựu học sinh Trung Học TPH-VL mà trong đó có cây bút của Thầy Nguyễn Hồng Ẩn và mình tham dự viết bài) có nhả ý giới thiệu Blog THHTX của chúng ta trên trang nhà TPH-VL của anh. Thay mặt Blog THHTX, mình xin thành thật cám ơn Lương Minh và mong rằng hai trang nhà THHTX và TPH-VL tiếp tục kết nối giao lưu, trao đổi bài vở, đọc giả để chúng ta có dịp thưởng thức những bài viết đặc sắc, vui tươi và tràn đầy kỹ niệm thời học trò…

Sau đây mình xin trích một số nhận xét của các bạn biên tập viên của trang Blog TPH-VL nhân dịp đọc bài giới thiệu của anh Lương Minh về Blog THHTX của chúng ta. Các bạn đã đón tiếp nồng nhiệt trang nhà của chúng ta và đã có ít nhiều kỹ niệm gắn bó với mãnh đất Hà Tiên. Trong số biên tập viên của trang Blog TPH-VL, có bạn Neang Phi Rom, chính là người bạn học cùng Trường Đại Học Khoa Học Cần Thơ với mình trong những năm đầu của thập niên 70. Phi Rom học ban Khoa Học Tự Nhiên còn mình ban Toán Lý Hóa.. Cả hai ra trường và trở thành thầy cô giáo của các tình Châu Đốc, An Giang. Sau năm 1975, nhân dịp thầy cô giáo tụ họp về Long Xuyên để học tập chánh trị, mình và Phi Rom có dịp gặp lại nhau và cùng học chung lớp chánh trị, ngoài giờ học cũng có tham gia văn nghệ giúp vui cho lớp rất hào hứng. Qua vài chục năm không liên lạc với nhau, nhờ có face book và trang Blog TPH-VL, mình có gặp lại bạn Phi Rom và tiếp tục liên lạc lại với nhau với một tình bạn bền vửng. Sau đây xin chia sẻ với Thầy Cô và các bạn vài nhận xét được trích ra từ trang Blog TPH-VL. (Trần Văn Mãnh)

phi_rom_2 phi_rom_1

Bạn Neang Phi Rom (2011)

 

Lời giới thiệu Blog « Trung Học hà Tiên Xưa » của anh Lương Minh và các nhận xét của các bạn trong ban biên tập trang Blog TPH-VL.

Trang Trung Học Hà Tiên xưa do Trần Văn Mãnh thiết lập nhằm thông tin hiện tại của các cựu học sinh (CHS) Trung Học Hà Tiên. Anh Mãnh là học trò ngày xưa của anh Nguyễn Hồng Ẩn (NHA), anh cũng từng là cộng tác viên (CTV) của trang nhà. Mục đích của trang là để CHS Hà Tiên có một nơi để đến và dừng lại vài giây phút nhớ về những kỹ niệm xưa, nhắc lại cho nhau những nỗi vui, buồn và cho nhau nhìn ngắm lại những gương mặt quen thuộc, những hình ảnh đầy quyến luyến của khung trời xưa cũ. Trang được thành lập cuối năm 2015, nhưng mới được anh Mãnh cho biết. Trang nhà, chúc mừng trang Trung Học Hà Tiên xưa, mong đây là địa chỉ thường đến của anh chị em đất Phương Thành cũ. Để xem trang xin vào:

https://trunghochatienxua.wordpress.com/luong_minh                                       Thay mặt Blog Tống Phước Hiệp–Vĩnh Long

   Lương Minh (09/2016)

hao_phirom_luongminh_2011Trái sang phải: bạn Trương Thanh Hào (cũng là một cộng tác viên của hai Blog THHTX và TPH-VL), bạn Neang Phi Rom và anh Lương Minh (hình chụp năm 2011, trông « tùa hia » vẻ hơi ốm !!)

Các nhận xét:

Trần Văn Mãnh: 14/09/2016 at 7:01 chiều

Xin thân chào anh Lương Minh, rất cám ơn anh đã chiếu cố và giới thiệu trang Blog “Trung Học Hà Tiên Xưa” trên trang nhà  “Tống Phước Hiệp Vĩnh Long”. Thân chúc anh và tòan ban biên tập trang nhà TPH-VL được bình an, vui khỏe và tiếp tục phục vụ trang nhà mạnh mẻ nhé,..(Trần Văn Mãnh)

Nhân tiện mình cũng có giới thiệu trang Blog “Tống Phước Hiệp-Vĩnh Long” trên trang Blog THHTX trong phần “Liên kết” để được phổ biến rộng rải các bài viết trên trang Blog của anh Lương Minh.

https://trunghochatienxua.wordpress.com/2016/02/17/lien-ket/

Luong Minh: 14/09/2016 at 11:12 chiều

Các trang của cựu học sinh (CHS) đều là nơi vui chơi của người lớn tuổi. Tôi nghĩ nó sống nhiều lắm là 25 năm nữa. Nếu các thành viên chưa đi về bên kia thế giời thì số người còn lại không là bao, không còn người viết và người đọc cũng không còn nhu cầu. Thế nên, còn vui với nhau ngày nào, hãy tích cực. Tiếc là anh Mãnh ở nước ngoài, trong nước CHS TH Hà Tiên có nhóm nào không? Nếu có, chúng ta giao lưu, thăm viếng lẫn nhau, trao đổi hiểu biết thì thật là quý.

NHA : 14/09/2016 at 8:07 chiều

Bấy lâu tôi muốn giới thiệu trang Trung học Hà Tiên Xưa của Mãnh (https://trunghochatienxua.wordpress.com), vốn là đồng nghiệp của Phi Rôm với anh chị em Trang Nhà tongphuochiep-vinhlong.com nhưng…. không dám (hi hi), nay được SOS giới thiệu thì hay quá. Cá nhân NHA ( và có lẽ cả các em chs Trung học Hà Tiên xưa cũng muốn) xin cám ơn  LM thật nhiều.

Trần Văn Mãnh: 14/09/2016 at 8:41 chiều

Dạ, em cám ơn Thầy nhiều nhé, nếu có dịp Thầy cứ tự nhiên quảng cáo cho trang nhà THHTX của Thầy trò mình nhé, không có chi ngại cả Thầy ơi. Anh Lương Minh cũng rất vui vẻ và tử tế cho mình được xuất hiện bên cạnh các anh em Tống Phước Hiệp Vĩnh Long…Xin thành thật cám ơn tất cả nhé,…TVM

Neang Phi Rom: 14/09/2016 at 8:34 chiều

Mừng trang Trung học Hà Tiên xưa của bạn Trần Văn Mãnh (người bạn đồng nghiệp của tôi lúc dạy học tại tỉnh An Giang, cũng là bạn học cùng trường Đại Học Cần Thơ). Chúc trang blog của bạn ngày một lớn mạnh, tin tức, bài vở thật phong phú, thu hút nhiều độc giả. Chúc bạn cùng tất cả anh chị em dồi dào sức khỏe. Phi Rom.

Trần Văn Mãnh: 14/09/2016 at 8:45 chiều

Hello Phi Rom, rất vui mừng khi thấy bạn ủng hộ mình,…bạn đồng hành sách vở của trường Đại Học Khoa Học Cần Thơ, bạn đồng nghiệp An Giang và cũng là thành viên trong nhóm TPH-VL với Thầy Nguyễn Hồng Ẩn và anh Lương Minh, cám ơn Phi Rom nhiều nhe và thân chúc bạn vui khỏe, viết văn mạnh cho trang nhà TPH-VL đồng thời hưởng nhàn bên con cháu nhé,…Thân. TVM

Neang Phi Rom: 15/09/2016 at 7:54 sáng

Nhớ lúc mới ra trường, bạn Mãnh về dạy trường cấp 2-3 huyện An Phú, còn mình thì về dạy trường cấp 2-3 Huyện 7 Núi, mỗi kỳ hè tập trung học chính trị tại Long Xuyên, lại chung một tổ thảo luận nữa chứ, đi học chính trị mỗi kỳ hè vậy mà vui vì lâu lâu đi tỉnh thoát khỏi vùng khỉ ho, nhớ nhất mỗi giờ giải lao có phục vụ văn nghệ, mình và bạn có lên song ca bài ”Con kênh xanh xanh”…hihi…

Trần Văn Mãnh: 15/09/2016 at 2:08 chiều

Phi Rom nhớ hay quá nhỉ,…đúng như là Phi Rom nói, ngày xưa mỗi lần học chính trị, thầy cô giáo tập trung về Long Xuyên, học tại trường Phụng Sự và mỗi giờ học đều có văn nghệ giúp vui,…Nhóm mình gồm có Long (Anh văn), Hùng (Tóan), Mãnh (Tóan), Lý (Anh văn), đó là nhóm thầy giáo trường An Phú về LX học tập…thường hay lên ca giúp vui trong những giờ học chính trị tại trường Phụng Sự….Nhớ lúc đó ở trọ tại nhà chị Ái Lan, gồm có: Hồng và Phi Rom nữa…..Bốn bạn mỗi ngày từ nhà chị Ái Lan đi học rất vui và ở cùng chung một căn hộ của chị, do nhả ý của chị muốn giúp chúng ta có chổ ăn ở thoải mái trong thời gian học tập tại LX. rất cảm kích và mang ơn chị Ái Lan rất nhiều. Nếu Phi Rom muốn liên lạc với chị Ái Lan thì vào fb kết bạn, chị hiện đang ở Mỹ và đã lập gia đình khác. Chị lấy tên là Elizabeth Truong.

My Nguyen: 15/09/2016 at 9:17 sáng

Chào anh Trần Văn Mãnh! MN là một CHS của TPH, một giáo viên đã nghỉ hưu. Ngoài niềm vui với gia đình thì niềm vui lớn của mình hiện nay là tìm hiểu và giao lưu với các trang mạng, đặc biệt là rất gắn bó với trang tongphuochiepvinhlong. Nay MN rất vui khi được anh LM giới thiệu trang Blog “Trung học Hà Tiên xưa”. Xem như mình vừa có thêm một người bạn vậy. Chúc anh luôn khỏe và thành công với công việc của mình.

Hoành Châu: 15/09/2016 at 12:38 chiều

Chúc mừng Trang Trung học Hà Tiên xưa, Hà Tiên là nơi mình sinh ra 1953    nhưng gốc  người  Vĩnh  Long     ,,, Năm 1980, được  điều   về dạy ở  Trường Cấp 3  Bình Minh,  mình được gia đình  phụ  huynh  mời tham quan  Hà  Tiên 5 ngày ( vì biết mình được  sinh  tại  Hà  Tiên  )  ,,, thăm chợ Tròn, chợ dài, Bãi Nò, qua Phà Tô Châu, thăm  cửa  hiệu  gồm  các   đăc  sản chế  biến  từ  mai  đồi  mồi (cà rá, vòng, lược cài,  trâm, hộp  đựng  nữ  trang, quạt..)  thăm nhà máy Xi măng Hà Tiên, Thăm Thạch Động ,,, và ăn nhiều Hải sản  ở  đấy, nhất  là  ghẹ, mực, cá Bốp, và nhiều  loại  cá  khác, nay  quên  tên  hết  rồi, còn   ngày  về  quà tặng  là 1 thùng  rau câu, rong  biển  và ghẹ luộc  sẵn  ở  nhà (trước  khi  xuất  khẩu  về  Vĩnh  Long), nhớ lại  ngày ấy vui và ý  nghĩa  quá! Có dịp  nào  chúng  ta  tổ  chức   tham  quan Hà Tiên các  bạn nhé  !

Lê Thân Hồng Khanh: 15/09/2016 at 5:17 chiều

”Nàng Ái Cơ trong chậu úp” của nữ sỹ Mộng Tuyết Thất tiểu Muội mà tôi đã đọc một cách say mê, thích thú khi còn nhỏ mặc dù đây là một câu chuyện thương tâm có dính líu đến “án mạng” vì ghen tuông trong giới quan quyền của Hà Tiên thuở xa xưa (tôi đã xem lén cuốn truyện này).

Nhà thơ Đông Hồ và vợ là nữ sỹ Mộng Tuyết là hai nhà thơ nổi tiếng của đất Hà Tiên, được nhiều người trong nước biết đến.

Rất vui khi thấy có sự liên kết giữa hai trang TPH-VL và Trang Trung học Hà Tiên xưa, ý kiến hay và tốt đẹp giữa Lương Minh và Trần Văn Mãnh đã đưa cựu học sinh của hai trường đến gần nhau hơn, hiện tại và trong cả tương lai.

Trần Văn Mãnh: 15/09/2016 at 8:49 chiều

Thành thật cám ơn cô Lê Thân Hồng Khanh,các bạn My Nguyên, Hoành Châu đã ủng hộ trang Blog THHTX….Nói chung thì giữa chúng ta cũng có nhiều liên hệ đồng nghiệp, đồng quê, đông ý thích,…..Xin nói rỏ thêm để các bạn dể xem trang Blog: Trong Blog mình có phân ra nhiều tiết mục như: “Thầy Cô”, “Bạn Học Cùng Trường”, “Chuyện vui buồn ngày xưa”, “Hình ảnh sinh họat xưa”,…….”Những người đã ra đi”..
Các bạn chỉ cần nhấn chuột vào một trong những tiết mục nầy thì sẽ có một trang mới hiện ra có đầy đủ danh sách các bài viết trong mục đó, và sau đó nhấn vào tựa mỗi bài viết sẽ có bài và hình ảnh hiện ra. (Nói nhỏ: Trong mục “Chuyện vui buồn ngày xưa” có rất nhiều bài hay viết về kỹ niệm học trò với những mối tình học sinh rất ngây thơ nhưng không kém phần nồng nàn,….!! )

Neang Phi Rom: 15/09/2016 at 9:28 chiều

Mãnh ui! bạn quên kể anh Hòa (văn) tổ trưởng tổ thảo luận chính trị, mình không nhớ năm nào anh Hòa chuyển về dạy trường C3 Tri Tôn, sau đó ảnh qua đời do bệnh lao khi tuổi còn quá trẻ, thật tội nghiệp, vì năm 1979, Sở GD rút PR về công tác tại phòng Phổ thông, lúc công tác ở Sở mình ở nhà Ái Lan, hiện PR vẫn liên lạc với Ái Lan qua face book, hai chị em thường xuyên nói chuyện, nhắc nhở chuyện hồi nẫm vui lắm…hihi…cám ơn Mãnh thật nhều

Trần Văn Mãnh: 16/09/2016 at 12:52 chiều

Đúng rồi Phi Rom, hồi đó nhóm Trung Học An Phú còn có Huỳnh Ngọc Hòa (Văn)  và Trần Đình Khương (Lý Hóa) nữa. Đây là hai giáo sư rất nỗi tiếng của Trung Học Châu Đốc thời trước, sau đó hai bạn đều đổi về Trung Học An Phú dạy chung với mình và Võ Hùng. Anh Hòa sau đó cưới vợ cũng là người gốc An Phú, mình và Võ Hùng đều biết vợ anh Hòa. Lúc về Long Xuyên, Hòa mua một căn nhà ở “xóm nhà cháy”, mình và Võ Hùng có đến thăm nhà mới của bạn Hòa. Hai vợ chồng có một cháu trai nhỏ lúc đó Hòa thường hay chở cháu bé ngồi phía trước của xe đạp…Anh Hòa, mình và Võ Hùng thời đó rất thân, chuyện gì cũng kể cho nhau nghe cả kể cả chuyện bí mật bồ bịch trai gái…hi..hi…Tội nghiệp bạn Hòa sao số vắn quá nhỉ. Không biết vợ và con trai của anh sau nầy ra sao.